Asya ile Avrupa arasındaki hava kargo hatlarında yaşanan aksaklıklar ve jeopolitik gelişmeler uluslararası tedarik zincirlerinde yeni alternatiflerin gündeme gelmesine neden oluyor. Lojistik sektöründe faaliyet gösteren şirketler, özellikle Orta Asya üzerinden gerçekleştirilen uzun mesafe karayolu taşımacılığına yönelik ilgiyi artırıyor.
Girteka tarafından yapılan basın açıklamasında Hava taşımacılığındaki aksamalar, nakliyecileri Çin-Avrupa kara taşımacılığını araştırmaya yöneltiyor, Orta Doğu’da tırmanan gerilimin tetiklediği Asya-Avrupa hava kargo rotalarındaki aksaklıklar, nakliyecilerin taşıma stratejilerini yeniden değerlendirmelerine ve zamana duyarlı yükler için alternatif lojistik koridorları araştırmasına yol açıyor.
Avrupa’lı lojistik şirketlerinden Litvanya merkezli Girteka Group, Asya–Avrupa taşımalarında karayolu seçeneklerinin yeniden değerlendirilmekte olduğunu açıkladı. 9 Mart 2026 Vilnius çıkışlı şirket basın duyurusunda Kıtalararası Çözümler Başkanı hava sahası kısıtlamalarının ve rotalardaki belirsizliklerin bazı yük sahiplerini alternatif taşıma modlarına yönlendirdiğini ifade etti.
14–18 Günlük Transit Süre
Yeni değerlendirilen karayolu koridorlarında taşımaların yaklaşık 14–18 gün içerisinde gerçekleştirilebildiği belirtiliyor. Bu süre, hız açısından hava kargo ile demiryolu taşımacılığı arasında bir seçenek oluşturuyor. Asya ve Avrupa’yı birbirine bağlayan birçok önemli hava koridoru şu anda yeniden rota belirleme ve daha uzun uçuş rotalarıyla karşı karşıya. Öngörülebilir teslimat sürelerine güvenen şirketler için bu durum, transit sürelerini uzatıyor ve hava kargo bulunabilirliğinde dalgalanmalara yol açıyor. Şirketler hava taşımacılığı ile demir yolu arasında alternatif arayışındayken, bu rota zamana duyarlı ve yüksek değerli kargolar için giderek daha fazla kullanılıyor.
Hava kargo taşımalarının yüksek maliyeti ve kapasite sorunları bazı yük sahiplerini daha dengeli çözümler aramaya yöneltirken, karayolu taşımacılığı belirli yük grupları için rekabetçi bir alternatif haline geliyor.
Alternatif Koridorlar Gündemde
Sektör temsilcilerine göre Asya ile Avrupa arasında değerlendirilen yeni karayolu güzergâhları genel olarak Orta Asya ve Kafkasya üzerinden Türkiye’ye ulaşan hatlarüzerinde yoğunlaşıyor. Bu koridorlar, Çin ve Orta Asya’dan çıkan yüklerin Kafkasya ve Türkiye üzerinden Avrupa’ya ulaştırılmasını öngörüyor. Bu model, maliyet ve hız arasında “orta segment bir lojistik çözümü”olarak konumlandırılıyor.
Bu gelişme, özellikle Türkiye’nin Avrasya lojistik koridorlarındaki stratejik konumunu yeniden gündeme getiriyor. Türkiye, hem karayolu altyapısı hem de Avrupa pazarlarına yakınlığı sayesinde bu tür taşımaların önemli geçiş noktalarından biri olarak değerlendiriliyor.
Girteka‘nın Kıtalararası Çözümler Müdürü Beata Užienė. “Asya ile Avrupa arasındaki önemli hava koridorlarındaki aksaklıklar, nakliyecileri taşımacılık seçeneklerini yeniden değerlendirmeye zorluyor, Çin ile Avrupa arasındaki uzun mesafeli karayolu taşımacılığı tam da bunu sağlayabilir.” “Orta Asya üzerinden yapılan karayolu taşımacılığı, Çin ile Avrupa arasında yaklaşık 14 ila 18 günlük kapıdan kapıya teslimat süreleri sunuyor,” diye açıkladı Užienė. “Hız açısından hava taşımacılığı ile demir yolu arasında bir yerde konumlanıyor, ancak yükün yolculuk boyunca aynı taşıma ünitesinde kalması nedeniyle çok daha fazla esneklik sunuyor.” açıklamasını yapıyor.
Koridor, Shenzhen, Şanghay, Pekin, Qingdao ve Chengdu gibi Çin’in önemli üretim merkezlerini; Almanya, Fransa, Benelüks bölgesi, İtalya, İspanya, İngiltere ve Polonya gibi kilit Avrupa pazarlarına bağlayabiliyor.
Sektör gözlemcileri, Orta Asya’da, özellikle Kazakistan’da altyapı ve sınır prosedürlerinde yapılan iyileştirmelerin, bu güzergahı yüksek değerli ve zamana duyarlı yükler için giderek daha cazip hale getirdiğini belirtiyor. “Hava kargo koridorları belirsizleştiğinde, tedarik zincirleri Asya ile Avrupa arasındaki karayolu taşımacılığının değerini yeniden keşfetmeye başlıyor,” diye ekledi Užienė. En hızlı sevkiyatlar için hava taşımacılığı vazgeçilmez olmaya devam edecek, ancak mevcut aksaklıklar küresel tedarik zincirlerinde taşıma modlarının esnekliğinin ve çeşitlendirilmiş ulaşım koridorlarının önemini vurguluyor.
Tedarik Zincirlerinde “Orta Hızlı” Çözüm
Lojistik uzmanları, uzun mesafe karayolu taşımalarının özellikle şu durumlarda tercih edilebileceğini belirtiyor:
Hava kargo maliyetlerinin yüksek olduğu yükler
Demiryolu veya denizyoluna göre daha hızlı teslimat gerektiren ürünler
Tedarik zincirinde esneklik arayan şirketler
